Taekwon-do

Co to jest Taekwon-do?

Taekwon-do jest sztuką samoobrony, która powstała i rozwinęła się w

Korei, opartą na tradycji i filozoficznych zasadach walki wręcz. Twórca

współczesnego Taekwon-do jest koreański generał Choi Hong Hi, który w

oparciu o osobiste doświadczenia treningowe m.in. Taek Kyon i Karate

opracował jednolity system samoobrony, któremu 11 kwietnia 1955 roku

nadano nazwę Taekwon-do.

Taekwon-do wywodzi się od takich systemów walki, jakimi przed wiekami były: Subyokta, Kwonbaek, Byon, Tagyok, Taek Kyon,

Co oznacza Taekwon-do :

TAE – stopa, kopnięcia, uderzenia nogami, skakanie i loty w powietrzu

KWON – pięść, ciosy, uderzenia ręką

DO – droga, sposób postępowania, sztuka ( dotyczy sfery psychiczno moralnej).

Całość można przetłumaczyć jako „Sztuka walki ręką i nogą”.

Współczesne Taekwon-do jest nie tylko sztuką walki, ale również

dynamicznie rozwijającą się dyscypliną sportową.

Twórca Taekwon-do generał Choi Hong Hi

Generał Choi Hong Hi urodził się 9 listopada 1918 roku w Ha Dae w

Północnej Korei.

11 kwietnia 1955 roku komisja utworzona przez generała Choi,

składająca się z czołowych instruktorów, historyków i działaczy społecznych

zadecydowała o przyjęciu nazwy Taekwon-do.

W kolejnych latach dzięki podróżom generała i drużyny pokazowej po

całym świecie następuje coraz szersza popularyzacja Taekwon-do. 22 marca

1966 roku powstaje Międzynarodowa Federacja Taekwon-do (International

Taekwon-do Federation).

Największe federacje Taekwon-do oprócz ITF to: WTF- World Taekwon-do Federation i GTF-Global Taekwon-do Federation (została powołana aby połączyć ITF i WTF)

Generał Choi Hong Hi gościł wielokrotnie w Polsce

prowadząc seminaria i przekazując coraz to

nowe tajniki opracowanej przez siebie sztuki walki.

Generał Choi Hong Hi zmarł 15 czerwca 2002 w Phenianie w Korei

Północnej. Kilka miesięcy wcześniej był operowany z powodu raka żołądka.

Nastąpił nawrót choroby i przerzuty. Mając przed sobą niewiele życia 12 maja

2002 roku wrócił do Korei, aby umrzeć w miejscu gdzie się urodził.


System stopni w Taekwon-do 

W Taekwon-do stopień zaawansowania zawodnika odzwierciedla noszony przez niego pas. Rozróżnia się 10 stopni uczniowskich (Kup), które zdobywa się od 10 Kup do 1 Kup i 9 stopni mistrzowskich (Dan), które przydzielane są od 1 do 9.

Stopniom uczniowskim przyporządkowany jest odpowiedni kolor pasa. Poszczególne kolory pasów zostały wybrane świadomie i w przeszłości wskazywały na pozycję zajmowaną w społeczeństwie osoby, która go nosiła. Obecnie została utrzymana hierarchia kolorów, a ich znaczenie podporządkowane Taekwon-do i tak:
10 Kup
 pas biały symbolizuje niewinność, brak wiedzy i doświadczenia w Taekwon-do
9 Kup
oznacza się go przez naszycie żółtej beretki 5 cm od końca pasa o szerokości 5 mm na pasie białym. Jest to stopień pośredni
8 Kup
jest symbolem ziemi, w której roślina zapuszcza korzenie, jest to początek drogi studenta Taekwon-do
7 Kup
  oznacza się go przez naszycie zielonej beretki. Jest tak jak każdy stopień nieparzysty, stopniem pośrednim
6 Kup
 tak jak roślina zaczyna się rozwijać, tak i umiejętności studenta Taekwon-do są dużo większe.
5 Kup
 naszyta niebieska beretka
4 Kup
  jest symbolem nieba, w kierunku którego roślina wzrasta, tak też postępuje trening studenta
3 Kup
  naszyta czerwona beretka
2 Kup
 oznacza niebezpieczeństwo, umiejętności studenta są na tyle zaawansowane, że stanowią zagrożenie dla ewentualnych przeciwników
1 Kup
 naszyta czarna beretka
I Dan
 oznacza dojrzałość i biegłość w Taekwon-do, a także informuje, że jego posiadacz jest nieczuły na strach i ciemność

Stopnie mistrzowskie oznacza się na pasie cyframi rzymskimi, na jednym z jego końców. Dodatkowo posiadacze czarnych pasów noszą czarne obszycia na bluzie doboku. Od 4 Dana naszywa się lampasy wzdłuż rękawów bluzy i nogawek spodni, także czarnego koloru.

Liczba stopni mistrzowskich – 9 – także ma odzwierciedlenie w tradycji i historii Korei. 9 to magiczna liczba. W kulturach orientalnych liczba 9 jest najwyższą liczbą jednocyfrową.

Studentów Taekwon-do posiadających stopień mistrzowski nazywamy:
1-3 Dan – Boosabum (asystent instruktora)

4-6 Dan – Sabum (instruktor)

7-8 Dan – Sahyum (mistrz)

9 Dan – Saseong (wielki mistrz)

Brzmienie fonetyczne liczebników porządkowych:

1. pierwszy – hana

2. drugi – dool

3. trzeci – set

4.czwarty – net

5. piąty – dasot

6. szósty – yasot

7. siódmy – ilgop

8. ósmy – yuhdup

9. dziewiąty – ahop

10. dziesiąty – yeul

Sala treningowa – Do Jang

         Bez względu na miejsce, w którym odbywa się trening na czas jego

      trwania zmienia się ono w Do Jang, w którym obowiązuje określony sposób

       zachowania (regulamin Do Jang) :

1. Przy wejściu i wyjściu należy wykonać ukłon

2. Unikać niepotrzebnych rozmów, zachować koncentrację i skupienie

    uwagi

3. Nie wolno jeść, spożywać napojów, palić tytoniu

4. Nie należy nosić obuwia

5. Bez pozwolenia instruktora nie wolno wykonywać jakichkolwiek ćwiczeń

6. Wszelkie uwagi i zapytania do instruktora kierować przed i po treningu

Strój do ćwiczeń – Do Bok

Do Bok stanowią:

Sang-i – luźna bluza

Ha-i – luźne spodnie

Ti – pas szerokości 5 centymetrów,

Zasady Taekwon-do

Nie tylko na sali treningowej,ale także w codziennym życiu:

1. Ye Ui – grzeczność, uprzejmość

2. Yom Chi – uczciwość, rzetelność

3. In Nae – wytrwałość, samozaparcie

4. Gum Gi – samokontrola, opanowanie

5. Baekjul Boolgool – odwaga, niezłomny duch

Sekrety treningu Taekwon-do

1. Każdy ruch ma swój cel, sposób wykonania i metodykę nauczania, które

    należy znać i zawsze o nich pamiętać.

2. Dystans (odległość) oraz kąty uderzeń i bloków powinny być tak dobrane,

    aby zapewnić jak największą ich efektywność. Walka polega na

    pokonaniu przeciwnika jednym ciosem (dotyczy walki realnej, a nie

    zawodów sportowych).

3. Każdy ruch rozpoczynamy ruchem wstecznym (technikę wykonujemy z

    zamachu, rozpędu wstecznego). Rozpoczętego ruchu nie zatrzymujemy,

    kontynuujemy wykonanie od początku do końca.

4. Wykonanie techniki wymaga jednego wydechu, z wyjątkiem ruchów

    połączonych. Prawidłowego oddychania należy uczyć od pierwszych

    zajęć, jest to niezbędne do uzyskania prawidłowej szybkości technik i

    ograniczenia zmęczenia. Wydech powinien być jak najkrótszy i

    rozpoczynać się w dolnej części brzucha.

5. Podczas przygotowania do wykonania techniki ramiona i nogi powinny

   być odpowiednio ugięte i rozluźnione. Zapewni to utrzymanie równowagi

    (przez obniżenie środka ciężkości ciała), płynność i harmonijne

    wykonanie ruchu.

6. Fala. Wykonanie ciosu, czy bloku z gwałtownym obniżeniem środka

    ciężkości dodaje ruchowi siły. Dzięki temu uzyskujemy złożenie

    wektorów bezwładności, masy ciała i siły pracujących rąk, czy nóg – w

    konsekwencji wzrost skuteczności. W Taekwon-do środek ciężkości ciała

    powinien przemieszczać się po linii sinusoidalnej.

7. Wydech, ruch nóg i rak muszą być zakończone jednocześnie, w tym

    samym ułamku sekundy. W wykonanie techniki powinno być

    zaangażowane całe ciało. Ruch rozpoczynają duże grupy mięśniowe

    (wolniejsze), kończą mięśnie małe, lecz szybkie. W ruchu powinny brać

    udział także mięsnie brzucha i obręczy biodrowej.

Trening Taekwon-do

Podstawowe komendy używane podczas treningów:

Charyot – baczność, przyjęcie pozycji Charyot Sogi

Kyong Ye – pozdrowienie instruktora z ukłonem

Junbi – przygotować się

Si Jak – rozpocząć ćwiczenie

Goman – przerwać ćwiczenie

Parro – powrót do pozycji wyjściowej

Swiyot – rozluźnić się, odpocząć

Pal Kyo Dae – zmienić nogę

Pal Baka Sot – zmienić technikę

Trening Taekwon-do obejmuje pięć podstawowych elementów, które

tworzą całość. Ich opanowanie na wysokim poziomie zapewnia mistrzostwo.

1. Techniki podstawowe (Gibon Yonsyp)

       pozycje (Sogi)

       techniki ręczne (Son Gisool)

       techniki nożne (Bal Gisool)

2. Formy ruchowe (Tul)

3. Walka (Matsogi)

       Sambo Matsogi – walka trzykrokowa

       Ibo Matsogi – walka dwukrokowa

       Ilbo Matsogi – walka jednokrokowa

       Ban Jayu Matsogi – walka półwolna

       Jayu Matsogi – walka wolna

       Bal Matsogi – walka samymi nogami

4. Samoobrona (Hosin Sul)

       uwalnianie się z trzymań

       rzuty i pady

       obrona przed uzbrojonym przeciwnikiem

5. Trening z wykorzystaniem przyrządów

Przysięga Taekwon-do.

1.  -będę bezwzględnie przestrzegał obowiązujących zasad

   Taekwon-do,

2.  -będę szanował instruktora, wyższe stopnie i innych ćwiczących,

3.  -nigdy nie będę nadużywał swoich umiejętności,

4.  -będę bronił wolności i sprawiedliwości,

5.  -będę uczestniczył w budowie pokojowego świata,

SOGI- POZYCJE

1. Charyot Sogi

Pięty złączone, palce stóp pod kątem 45 stopni, nogi wyprostowane, ręce lekko

ugięte, dłonie zamknięte w pięść (bez zaciskania) oddalone ok. 30cm. od bioder,

wzrok skierowany przed siebie.

W tej pozycji wykonujemy ukłon Kyong Ye pochylając tułów ok. 15 stopni w

przód nie opuszczając wzroku.

2. Moa Sogi

Stopy złączone, plecy wyprostowane. W zależności od ułożenia rąk wyróżnia

się pozycję A, B,C i D

A. – dłonie na wysokości twarzy, prawa pięść zaciśnięta, lewa otwarta

okrywa ją z góry, odległość między podstawą nosa i pięściami wynosi

około 30cm

B. – dłonie na wysokości pasa, prawa pięść zaciśnięta, lewa otwarta okrywa

ją z przodu, odległość od tułowia około 10cm

C. – dłonie poniżej pasa, otwarte, palce razem, skierowane w dół, lewa dłoń

na prawej, odległość od brzucha około 10cm

D. – ramiona po bokach tułowia lekko ugięte, pięści zaciśnięte, odległość od

ud około 30cm

3. Narani Sogi

Stopy ustawione równolegle na szerokość barków (zewnętrzne krawędzie), ręce

ugięte w łokciach, pięści zaciśnięte na wysokości pasa oddalone 5cm. od siebie i

7cm. od brzucha, łokcie blisko tułowia.

4. Gunnun Sogi

Długość pozycji: 1,5 szerokości ramion (od palców do palców), szerokość:

szerokość ramion. Ciężar ciała rozłożony równomiernie na obie nogi, noga

przednia ugięta tak, by rzepka kolana znajdowała się w pionowej linii z piętą

stopy, noga tylna prosta w kolanie. Palce nogi przedniej skierowane do przodu,

palce nogi tylnej zwrócone 25 stopni na zewnątrz, stopy całą powierzchnią

przylegają do podłoża.

 

5. Niunja Sogi

Tułów ustawiony pod kątem 45 stopni do przeciwnika, stopa nogi tylnej

ustawiona bokiem, ugięta w kolanie tak, by rzepka była w pionie z palcami

stopy. Noga przednia skierowana palcami do przodu, ugięta w kolanie. Obie

stopy skręcone 15 stopni do wewnątrz, oddalone od siebie ok. 1 ½ szerokości

ramion (od palców nogi przedniej do zewnętrznej krawędzi pięty nogi tylnej),

pięta nogi tylnej i palce nogi przedniej w jednej linii. Ciężar ciała: 70% na nodze

tylnej, 30% na nodze przedniej.

6. Annun Sogi

Stopy ustawione równolegle, odległość ok. 1.5 szerokości ramion, ciężar ciała

rozłożony równomiernie, nogi ugięte w kolanach w takim stopniu, aby boczne

części kolan były w pionie z wewnętrznymi częściami stopy, natomiast rzepki

kolan były w pionie z palcami stóp.

Dlaczego przy wejściu i wyjściu wykonuje się ukłon?

    Ukłon jest tradycyjnym wyrazem szacunku. Gest ten wykonywany

    przy wejściu i wyjściu z sali treningowej wyraża szacunek dla

    Taekwon-do, ćwiczących je i samego miejsca, gdzie odbywają się

    treningi.

Dlaczego przy wykonywaniu technik Taekwon-do robi się falę?

  Fala umożliwia pełne wykorzystanie czynników mocy technik.

  Wykonując ją uzyskuje się zwiększenie siły oddziaływania

  wykonanych technik poprzez maksymalne wykorzystanie masy

  ciała.

Układy Taekwon-do:

1) Chon-Ji – 19 ruchów – nazwa układu dosłownie oznacza Niebo-Ziemia i

w Azji interpretowana jest jako stworzenie świata lub początek ludzkości. Pierwsza część symbolizuje niebo, druga ziemię.

2) Dan-Gun – 21 ruchów – nazwa pochodzi od świętego Dan Gun

Wanggom, który jest uważany za legendarnego założyciela Korei.

3) Do San – 24 ruchy – nazwa jest pseudonimem koreańskiego patrioty Ahn

Chang Ho, który całe życie poświęcił szerzeniu edukacji oraz walce o

niepodległość Korei.

4) Won-Hyo – 28 ruchów – nazwa układu wywodzi się od mnicha

buddyjskiego żyjącego w VII wieku w dynastii Silla. Doprowadził on do

przyjęcia buddyzmu jako głównej religii w Korei.

5) Yul-Gok – 38 ruchów – nazwa jest pseudonimem wybitnego filozofa i

uczonego Yil (1536-1584) zwanego „Konfucjuszem Korei”. Ilość ruchów

symbolizuje miejsce urodzenia na 38 stopniu szerokości geograficznej.

6) Joong-Gun – 32 ruchy – nazwa pochodzi od patrioty koreańskiego Ahn

Joong Gun, który dokonał zamachu na japońskiego gubernatora Hiro

Bumi Ito odpowiedzialnego za przyłączenie Korei do Japonii w 1910

roku. 32 ruchy symbolizują wiek patrioty w chwili wykonania wyroku

śmierci.

7) Toi-Gye – 37 ruchów – nazwa jest pseudonimem literackim wybitnego

filozofa i uczonego Yi Hwang, wielkiego znawcy neokonfucjonizmu.

Ilość ruchów odpowiada 37 stopniom szerokości geograficznej, miejscu

jego urodzin.

8) Hwa-Rang – 29 ruchów – jest to nazwa dobrowolnej formacji wojskowej

skupiającej w swych szeregach „kwiat młodzieży”, powstałej na początku

VII wieku, za czasów dynastii Silla. Ilość ruchów nawiązuje do ówczesnej

29 dywizji elitarnej piechoty, w której rozwijano i doskonalono techniki

walki będące pierwowzorem współczesnego Taekwon-do.

9) Choong-Moo – 30 – było to imię nadane wielkiemu admirałowi Yi Soon-

Sin. Uważa się go za wynalazcę prototypu łodzi podwodnej.

Słownik pojęć

TAE – noga

KWON – pięść

BAL – stopa

KIHAP – okrzyk

JUMOK – frontowa cześć pięści

DUNG JUMOK – grzbietowa cześć pięści

APCHUK – front podeszwy stopy

BALDUNG – wierzch stopy

PALMOK – przedramię

PALGUP – łokieć

MURUP – kolano

SOGI – postawa wysoka

KUBI – postawa niska

KYORUMSE – pozycja walki

JIRUGI – uderzenie pięścią

CHIRUGI – uderzenie otwartą dłonią

CHIGI – uderzenie okrężne

CHAGI – kopnięcie

AP – przód

DWIT – tył

AN – do wewnątrz

BAKKAT – na zewnątrz

BANDE – zgodny

BARO – przeciwny

DOLLYO – okrężny

CHAERYOT! – baczność!

JUNBI! – pozycja gotowości

KYONGE! – ukłon!

SIJAK! – start!

GAMAN! – koniec!

KALYO! – przerwa!

PARAMAKKASO! – zmiana kierunku/gardy!

NAPUNDE – poziom górny

KAUNDE – poziom środkowy

NAJUNDE- poziom dolny

AP CHAGI – kopniecie do przodu

DWIT CHAGI – kopniecie do tyłu

YOP CHAGI – kopniecie boczne

DOLLYO CHAGI – kopniecie okrężne

OLLYO CHAGI – kopniecie okrężne z obrotem

DWI HULLYO CHAGI (BANDE DOLLYO CHAGI) – kopnięcie obrotowe

TWIO DWI HULLYO CHAGI – kopnięcie obrotowe z wyskoku

NAERYO CHAGI – kopnięcie opuszczające

BITURO CHAGI – kopniecie od wewnątrz

DUBON DOLLYO CHAGI – kopnięcie na dwa poziomy

Wymowa nazw koreańskich

Ponieważ Taekwon-do wywodzi się z Korei cała teoria i nazewnictwo

zostały opracowane w języku koreańskim. W czasie treningu komendy, nazwy

technik, pozycji itp. są podawane w tym właśnie języku.

AE, EU należy wymawiać jak E

AU należy wymawiać jak O

CH należy wymawiać jak CZ

J należy wymawiać jak DZ,CZ

OO należy wymawiać jak U

W należy wymawiać jak U, Ł

Y należy wymawiać jak J

Popularność Taekwon-do na całym świecie sprawiła, że coraz częściej

używa się nomenklatury angielskiej.